دانشگاه سمنان شیمى کاربردى روز 2981-2437 20 77 2026 01 21 Removal of auramine-O dye from aqueous solutions using two natural adsorbents and process optimization using RSM حذف رنگ اورامین-O از محلول های آبی با استفاده از دو جاذب طبیعی و بهینه سازی فرایند به وسیله RSM 73 92 10250 10.22075/chem.2025.36456.2331 FA حسین دشتی خویدکی گروه شیمی، دانشکده علوم پایه، دانشگاه آیت ا... بروجردی، بروجرد، ایران گلناز قادرپور گروه شیمی، دانشکده علوم پایه، دانشگاه آیت ا... بروجردی، بروجرد، ایران نادر حبیبی گروه ریاضی، دانشکده علوم پایه، دانشگاه آیت ا... بروجردی، بروجرد، ایران موسی سلیمانی گروه شیمی، دانشکده علوم پایه، دانشگاه آیت ا... بروجردی، بروجرد، ایران Journal Article 2025 01 21 The purpose of this study is to evaluate the applicability of two bio-adsorbents, tea waste and calcined eggshell, for the removal of auramine-O dye from aqueous solutions using the adsorption process. A comparison between the characterization of FTIR, XRD, and SEM for adsorbents before and after adsorption confirmed the adsorption of auramine-O on them. Effective parameters including initial solution pH, initial auramine-O concentration, adsorbent dosage, contact time, and temperature were optimized using response surface methodology with a central composite design. The highest removal efficiency was obtained under optimal conditions, predicting removal efficiencies of 97.68% for tea waste and 97.50% for calcined eggshell. Experimental results showed removal efficiencies of 96.50% and 96.20% for tea waste and calcined eggshell, respectively. The optimal pH close to a neutral medium and temperatures close to room temperature reduce the cost of scaling up the process. Adsorption isotherms, thermodynamics, and kinetics were also studied, revealing that the adsorption process follows the Langmuir isotherm, is thermodynamically exothermic and spontaneous and is kinetically a function of the pseudo-second-order model.<br />The adsorption amount of auramine-O on tea waste can vary depending on the type of tea and its processing method. Incomplete decomposition of calcium carbonate to calcium oxide during the calcination of eggshell and the prevention of the formation of a porous structure can affect adsorption efficiency. <br />Although the optimal conditions for achieving maximum adsorption are specific to these adsorbents and adsorbate, independent research can be conducted to industrialize the adsorption process.<br />Among the adsorbents in literature to remove auramine-O, NaX nanozeolites and multiwall carbon nanotubes have a higher removal efficiency than tea waste and calcined eggshell. However, they are not natural, abundant, are expensive and their preparation is difficult and costly. Therefore, the adsorbents used in this work are more suitable for removing auramine-O. هدف از این پژوهش، بررسی کارآیی دو زیست‌جاذب (تفاله چای و پوسته تخم مرغ کلسینه) برای حذف رنگ اورامین-O از محلول‌های آبی با استفاده از روش جذب سطحی می‌باشد. مقایسه مشخصه‌یابی FTIR، XRD و SEM برای جاذب‌ها قبل و بعد از جذب سطحی، جذب سطحی اورامین-O را بر روی آنها تایید کرد. پارامترهای موثر شامل pH اولیه محلول، غلظت اولیه اورامین-O، دوز جاذب، زمان تماس و دما به روش سطح پاسخ و طراحی کامپوزیت مرکزی بهینه‌سازی شدند. بالاترین بازده حذف، تحت شرایط بهینه برای تفاله چای 68/97% و برای پوسته تخم مرغ کلسینه 50/97% پیش‌بینی شد. نتایج تجربی مقادیر 50/96% و 20/96% را به ترتیب برای آنها نشان داد. pH بهینه تقریبا خنثی و دمای اتاق، هزینه بزرگ مقیاس کردن فرایند را کاهش می‌دهد. ایزوترم‌ها، ترمودینامیک و سینتیک جذب سطحی نیز مورد مطالعه قرار گرفتند. فرایند جذب سطحی از ایزوترم لانگمویر پیروی می‌کند، از نظر ترمودینامیکی، گرمازا و خودبه‌خودی است و از نظر سینتیکی تابعی از مدل شبه مرتبه دوم می‌باشد.<br />میزان جذب اورامین-O بر روی تفاله چای بسته به نوع چای و روش فرآوری آن می‌تواند متفاوت باشد. تجزیه ناقص کربنات کلسیم به اکسید کلسیم هنگام کلسیناسیون پوسته تخم مرغ و جلوگیری از تشکیل ساختار متخلخل می‌تواند بر بازده جذب اثر بگذارد.<br />جاذب‌های نانوزئولیت‌های NaX و نانولوله‌های کربنی چند دیواره بازده حذف بالاتری نسبت به تفاله چای و پوسته تخم‌مرغ کلسینه دارند، اما آنها طبیعی و فراوان نیستند، گران هستند و روش تهیه آنها دشوار و پرهزینه است. بنابراین، جاذب‌های این کار جاذب‌های مناسب‌تری برای حذف اورامین-O هستند. https://chemistry.semnan.ac.ir/article_10250_36e52f065cea67e5a1e22f6914474593.pdf