سنتز و مطالعه ی ساختاری دو ترکیب جدید فسفر (V)-اکسیژن متعلق به دو خانواده ی متفاوت فسفر آمیدها و فسفات ها

نوع مقاله : مقاله علمی پژوهشی

نویسندگان

1 دانشکده شیمی، دانشگاه سمنان

2 موسسه غشایی اروپا، دانشگاه مونپلیه

10.22075/chem.2021.20233.1827

چکیده

در کار حاضر، دو ترکیب جدید فسفر(V)-اکسیژن شامل یک ترکیب فسفرآمید، [2-Cl-6-F-C6H3C(O)NH]P(O)[NHC6H3(3,5-CH3)2]2 ( ترکیب 1) و یک آمونیوم سیکلو تری فسفات، [P3O9][(CH3)3CNH3]3 (ترکیب 2)، سنتز و به وسیله‌ی آنالیز پراش پرتوی ایکسِ تک بلور از نظر ساختاری مورد مطالعه قرار گرفته‌اند. ترکیب 1، در گروه فضایی مونوکلینیک P21/c و ترکیب 2، در گروه فضایی هگزاگونال P63 متبلورشده‌اند. واحد بی‌تقارن در ترکیب 1، شامل یک مولکول کامل فسفرآمید و در ترکیب 2، شامل یک کاتیون ترشیو بوتیل آمونیوم و یک سوم آنیون سیکلو تری فسفات است. برای هر دو ساختار، اتم فسفر چهار کئوردینه، با یک اتم اکسیژن و سه اتم نیتروژن (ترکیب فسفرآمید)، و یا چهار اتم اکسیژن (ترکیب سیکلو تری فسفات) در اطرافش، یک آرایش چهار وجهی غیرمنتظم را اتخاذ کرده است. در ساختار بلوری ترکیب فسفرآمید (1)، آرایش خطی یک بعدی از اتصال مولکول‌های همسایه به یکدیگر به وسیله‌ی پیوندهای هیدروژنی نرمال N—H…O در راستای محور a تشکیل می‌شود. برای ساختار بلوری ترکیب سیکلو تری فسفات (2)، انباشتگی بلوری سه بعدی به واسطه‌ی واحدهای هگزاگونال ساخته شده از کاتیون‌های ترشیو بوتیل آمونیوم و آنیون‌های سیکلو تری فسفات که به کمک پیوندهای هیدروژنی نرمال N―H…O به یکدیگر اتصال یافته‌اند، تشکیل می‌شود.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Synthesis and structural study of two new phosphorus-oxygen compounds belonging to two different families of phosphoriamides and phosphates

نویسندگان [English]

  • Marjan Sadat Bozorgvar 1
  • Atekeh Tarahhomi 1
  • Arie van der Lee 2
1 Department of Chemistry, Semnan University
2 Institut Européen des Membranes, Université de Montpellier II
چکیده [English]

In the present work, two new phosphorus(V)-oxygen compounds [2-Cl-6-F-C6H3C(O)NH]P(O)[NHC6H3(3,5-CH3)2]2 (compound 1) and [P3O9][(CH3)3CNH3]3 (compound 2), belonging to the families of “phosphoramide” and “cyclo-triphosphate”, respectively, are synthesized and structurally studied by using single-crystal X-ray diffraction analysis. Compounds 1 and 2 crystallize in the monoclinic space group P21/c and the hexagonal space group P63, respectively. The asymmetric unit is composed of one complete phosphoramide molecule for 1 and one t-butyl ammonium cation and one-third of cyclotriphosphate anion for 2. In both structures, phosphorus atom adopts a distorted tetrahedral conformation, in the P(O)(N)3 (for 1) and P(O)4 (for 2) environments. In the crystal structure of 1, a one-dimensional linear arrangement is formed along the a-axis by linking neighboring molecules via normal hydrogen bonds N—H•••O. Further stabilization of this structure as a three-dimensional network is provided by the weak interactions C—H…O═P, C—H…, and C—H…Cl. In the crystal structure of 2, a three-dimensional network is displayed consist of hexagonal units formed by the connection of t-butyl ammonium cations and cyclotriphosphate anions via normal hydrogen bonds N—H•••O.

کلیدواژه‌ها [English]

  • crystal structure
  • Phosphoramide
  • Cyclotriphosphate
  • Asymmetric unit
  • N—H•••O hydrogen bond